Bir Yenilgiden Daha Fazlası: Plevne Savunması

Plevne Savunması temelde 19 Temmuz 1877-10 Aralık 1877 1877-1878 93 Harbi olarak da geçen Osmanlı-Rus Savaşı sırasında Rusya İmparatorluk Ordusu'nun kuşattığı Plevne kentinin Osmanlı Ordusu tarafından savunulmasıdır. Fakat olayın derinliklerine indiğimizde bizi onurlu bir mücadele karşılar.


Plevne günümüzde Bulgaristan'ın Tuna Nehri kıyısındaki bir şehir olmakla birlikte, o zamanlarda yalnızca küçük bir kasabadan ibarettir.


Rusların Balkanlardaki Panslavizm Politikası neticesinde Sırpların bu esnada Osmanlı sınırına yaklaştığını öğrenen Gazi Osman Paşa ve ordusu beklenmedik bir şekilde Tuna Nehri'ni geçerek Sırpları bozguna uğratırlar.


Sırpları maşası olarak kullanan Ruslar, bu bozgun sonrasında kendi işini kendi görme kararı alır ve Osmanlı' ya savaş ilan ederler. Büyük bir orduyla Osmanlı' ya yaklaşan Ruslar yanlarına Sırp ordusundan kalan askerleri ve bağımsızlık isteyen Rumenleri de alarak yorgun olan Osmanlı ordusuna karşı fırsattan istifade ederek taaruza geçerle fakat Osmanlı' ya karşı ilk yenilgisini almış olurlar. Bu taaruzun ardından Ruslar 4000, Osmanlı ise 1000 kayıp verir.


Aradan çok geçmeden Ruslar 35 bin kişiyle yeniden taaruza geçerler ancak 10 bin kayıp vererek geri çekilmek zorunda kalırlar. İstanbul' ailerleme hedefi olan Rusların bu küçük kasabada çakılıp kalması neticesinde Plevne'nin küçük taaruzlarla alınamayacağı anlaşılınca Rus Çarı 2. Alexander bizzat ordusuyla bu kasabaya gelir.


Tüm bu olacakları öngören Osman Paşa 2. Abdülhamet'e etraflarının sarılacağını bildirmiş, Orhaniye' ye çekilme izni istemiş ancak bu talebine cevap alamamıştır. İkinci telgrafında Plenve- Orhaniye ikmal hattının açık tutulmasını ve kış yaklaştığı için 30 bin kışlık elbise gönderilmesi talebinde bulunmuş ancak gelen cevapta Plevne' yi terketmek olumsuz karşılanmıştır. Bir süre sonra çekilme izni verildiyse de Ruslar çoktan taaruze geçmiş, takviye için gelen Osmanlı kuvvetlerini bozguna uğratmışlardır.


Ruslar 3. Plevne Savaşı olarak tarihe geçecek son taaruzla 30 bin kayıp verir, buna karşılık Osmanlı' da kayıp sayısı 5 bindir. Fakat bunun üzerine Osmanlı cephesinde de durum gittikçe kötüleşir, beklenen yardım kuvvetleri gelmez, yiyecek ve cephane sıkıntısı baş göstermeye başlar. Osman Paşa kumandanlarıyla konuşarak yarma harekatı yapma kararı alır, 40 bin Osmanlı askeriyle çevresini kuşatan 200 bin Rus askerine karşı saldırıya geçer. Rus hatlarını yarmayı başarır ancak ayağından yaralanarak askerleriyle beraber esir düşer.


Esir düştüğü dönemde Ruslar tarafından büyük bir saygıyla karşılanır ve bizzat 2. Alexander ve generallaeri tarafından tebrik edilir. Çar senin gibi bir kumandanın kılıcı alınmaz diyerek Osman Paşa' nın kılıcını iade eder. Serbest kalınca İstanbul' a dönen Osman Paşa bizzar 2. Abdülhamit tarafından halkın da katıldığı büyük bir törenle karşılanır. Gazi ünvanı verilir ve adına marşlar yazılır.
Gazi Osman Paşa' nın yaptığı savunma kazdırdığı siperler detaylıca incelenmiş ve Avrupa' da harp okullarında ders olarak okutulmuştur.

Şüphesiz ki Plevne Müdafaası tarihin en şerefli yenilgilerindendir.

Yorumlar